پزشکیسلامت

زخم معده چیست؟ علائم و راه های پیش گیری آن

عامل ایجاد زخم معده می تواند مصرف بی رویه دارو، هم چنین عفونت به وسیله باکتری هلیکوباکتر پیلوری باشد. این باکتری در سطح مخاطی معده زندگی می کند، سطح مخاطی باعث حفاظت معده در برابر اسید می باشد. اغلب این باکتری مشکلی ایجاد نمی کند، اما در برخی می تواند باعث ایجاد التهاب در لایه داخلی معده و ایجاد زخم شود.

زخم معده چیست؟

زخم معده، زخمی باز است که در معده ایجاد می شود. شایع ترین علامت افراد مبتلا این بیماری، درد معده می باشد. در برخی موارد، افراد مبتلا علائمی ندارند.

زخم معده

زخم های معده شامل:

زخمی که در قسمت داخلی معده ایجاد می شود، زخم اثنی عشر، این زخم در قسمت داخلی و بالای روده کوچک ایجاد می شود.

علل

استرس و غذا های پر ادویه در ایجاد این زخم نقشی ندارند، فقط در صورت مبتلا بودن، علائم شما را بیش تر می کنند. شایع ترین علل ایجاد زخم، عفونت با باکتری (H. pylori) و هم چنین استفاده بی رویه و طولانی از دارو هایی مانند ایبوپروفن و سدیم ناپروکسن است.

یک لایه مخاطی سطح دستگاه گوارش را پوشانده است و از آن در برابر اسید محافظت می کند. اما اگر با مصرف دارو یا عفونت با باکتری هلیکوباکتر پیلوری، میزان مخاطی کاهش و یا مقدار اسید افزایش یابد، در نتیجه اسید موجود در دستگاه گوارش باعث از بین رفتن سطح داخلی معده شده و زخم معده ایجاد می شود.

نکته: در زمان ابتلا به زخم معده، امکان خون ریزی معده وجود دارد، زیرا زخم معده یک زخم باز می باشد.

علل شایع زخم معده

استفاده بی رویه از دارو ها علل شایع در ایجاد زخم معده می باشد. در این جا برخی از آن ها ذکر شده است:

استفاده بی رویه و بدون نسخه پزشک از دارو های مسکن (ضدالتهاب غیر استروئیدی) مانند: آسپرین، ایبوپروفن، ناپروکسن سدیم، کتوپروفن و…

هم چنین استفاده از دارو های ضد انعقاد خون، آلندرونات (Fosamax) و ریزدرونات (Actonel)، می تواند تا حد زیادی زخم ایجاد شده را افزایش دهد.

علائم زخم معده

  • سوزش و درد معده
  • احساس نفخ
  • آروغ زدن
  • عدم تحمل غذا های چرب
  • داشتن حالت تهوع
سوزش و درد معده از علائم زخم معده می باشد.

آشکار ترین علامت زخم معده، سوزش و درد معده می باشد. زخمی باز است و با افزایش اسید معده درد بیش تر می شود، به خصوص در زمان خالی بودن معده – درد و سوزش معده در بین وعده های غذایی و شب افزایش می یابد.

در برخی موارد افراد مبتلا علائمی ندارند. اما برخی دیگر ازعلائم و نشانه های شدید این بیماری گلایه مند هستند، از جمله :

  • داشتن استفراغ خون (برخی افراد دچار استفراغ قرمز یا سیاه رنگ می شوند)
  • مشاهده خون تیره در مدفوع
  • مدفوع سیاه یا قیرمانند
  • مشکلات تنفسی
  • احساس حالت تهوع
  • احساس ضعف و ناتوانی
  • کاهش وزن ناگهانی
  • کاهش یا افزایش اشتها (تغییر اشتها)

عوامل خطر

  • دود، خطر ابتلا را افزایش می دهد.
  • الکل، می تواند باعث افزایش میزان اسید و هم چنین تخریب مخاط معده شود.
  • غذاهای پر ادویه، عامل ایجاد زخم نمی باشند. فقط در صورت داشتن زخم معده، علائم را بیش تر می کنند.
  • استرس و اضطراب، تنها در صورت داشتن زخم معده علائم را بیش تر می کند.

عوارض ابتلا به زخم معده

اگر شخص مبتلا زخم معده به موقع درمان نشود، پیامد های بدی را در پی خواهد داشت. در این جا به چند مورد از آن اشاره کرده ایم:

خون ریزی داخلی

این زخم، یک زخم باز در داخل معده می باشد. گاهی افراد مبتلا به زخم معده، دچار خونریزی معده می شوند. میزان خون ریزی در افراد بسته به شدت زخم، متغییر است.

خون ریزی کم

فرد مبتلا، با از دست دادن خون به مرور زمان دچار کم خونی می شود.

خون ریزی شدید

در برخی موارد منجر به بستری شدن در بیمارستان و نیاز به انتقال خون می باشد.

علائم خون ریزی شدید: با از دست دادن خون زیاد، شخص دچار استفراغ خونی یا مدفوع خونی می شود.

ایجاد سوراخ در دیواره معده

اگر زخم معده درمان نشود، به مرور باعث ایجاد سوراخ در دیواره معده می شود و شما را در معرض ابتلا به عفونت حفره شکم (پریتونیت) قرار می دهد. هم چنین مسدود شدن زخم، مانع عبورغذا از دستگاه گوارش می شود.

سرطان معده

افراد مبتلا به باکتری هلیکوباکترپیلوری، در معرض خطر سرطان معده می باشند.

سرطان معده

زخم نسوز چیست؟

زخم هایی که با درمان خوب نمی شوند، زخم نسوز نام دارد. درمان این زخم با ازبین بردن عواملی که در بهبود تداخل ایجاد می کنند، ممکن می شود.

دلایل ایجاد زخم نسوزشامل موارد زیرمی باشد:

  • عدم مصرف دارو طبق دستورالعمل پزشک.
  • استفاده منظم از تنباکو.
  • استفاده مکرر از دارو های مسکن.
  • تولید بیش از حد اسید معده.
  • وجود عفونت دیگری به غیر از هلیکوباکترپیلوری در معده.
  • سرطان معده.
  • وجود بیماری دیگری در بدن (بیماری کرون)_ این بیماری باعث ایجاد زخم هایی در معده و روده کوچک می شوند.

پیش گیری

از خود در برابر عفونت ها محافظت کنید. مثلا با شستن دست ها با آب و صابون و مصرف غذا های کاملا پخته، از مصرف بی رویه دارو بپرهیزید. در صورت لزوم برای مصرف دارو آن را با معده خالی مصرف نکنید، مگر دارو های قبل غذا که با تجویز پزشک می باشد.

از مصرف الکل بپرهیزید، به خصوص در زمان مصرف دارو- زیرا مصرف هم زمان الکل و دارو باعث افزایش ناراحتی معده می شود.

چه موقع به پزشک مراجعه کنیم؟

در صورت داشتن علائم درد معده، به پزشک مراجعه کنید. در زمان مراجعه به پزشک اگر به مصرف دارویی حساسیت دارید با پزشک خود درمیان بگذارید.

لازم است به چه سوالاتی پاسخ دهید؟

در موقع مراجعه به پزشک، پزشک برای بررسی وضعیت چند سوال از شما می پرسد، سعی کنید با حوصله پاسخ دهید. هم چنین سابقه پزشکی خود را با پزشک در میان بگذارید.

  • اولین علائم درد معده را از چه زمانی تجربه کردید؟
  • آیا علائم درد شما به صورت مداوم بوده است؟
  • آیا درد شدید احساس می کنید؟
  • آیا در هنگام گرسنگی این علائم بدتر می شود؟
  • در هنگام درد برای تسکین، چه چیزی مصرف می کنید؟
  • چه چیزی درد شما را شدید تر می کند؟
  • آیا احساس تهوع یا استفراغ دارید؟
  • آیا در صورت درد از دارو (آسپرین یا مسکن) استفاده می کنید؟ اگر بله – چند بار و چه نوع دارویی
  • آیا تا به حال استفراغ خونی یا مدفوع خونی داشته اید؟

*** نکاتی مهم قبل از مراجعه به پزشک

اگر دچار بیماری دیگری هستید، از پزشک خود درباره درمان هم زمان آن سوال کنید. تا مشکل تداخل دارویی پیش نیاید.

اطلاعات شخصی و کلیدی از جمله مشکلات پزشکی، رژیم غذایی، دلایل استرس، مصرف هر گونه دارو با تجویز پزشک یا بدون تجویز و هم چنین مصرف هر گونه ویتامین یا مکمل را یادداشت کرده و با پزشک خود در میان بگذارید.

منبع: Peptic ulcer

نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا